HABSBURG ÇENESİ: HANEDANIN SONUNU GETİREN EVLİLİKLER

Avusturya hanedanı olarak da bilinen Habsburg Hanedanı’ndaki akraba evliliklerinin sonucunda oluşan çıkıntılı çene yapısına “mandibular prognatizm” denir.

Aile İçi Güç Kaybı Korkusu

Habsburg Hanedanı, yüzyıllar boyunca Avrupa’nın çeşitli bölgelerini yönetmiş köklü bir ailedir. Roma Germen İmparatorluğu’nu da yöneten bu hanedan üyeleri, Avrupa’nın sarsılmaz ve en güçlü imparatorluğu olmak ve bu gücü kimseyle paylaşmamak amacıyla evliliklerini aile içinde yapmayı tercih etti. Genel olarak kuzen ve amca-yeğen evliliklerinin öne çıktığı hanedanda zamanla genetik bozukluklar ortaya çıktı.

Habsburg Çenesi Nedir?

Zamanla bu akraba evlilikleri öyle sonuçlar doğurdu ki doğan çocukların birçoğu kısa sürede ölürken, birçoğu da fiziksel ve zihinsel sorunlarla dünyaya geldi. Aile üyelerinin en belirgin fiziksel özellikleri ise ileri derecede çıkık ve düşük çene yapılarıydı. “Habsburg çenesi” olarak bilinen bu rahatsızlığa sahip aile üyeleri, yeme, içme ve konuşma zorlukları çekiyordu.

Akraba evlilikleri gen çeşitliliğini ciddi şekilde azalttı. Öyle ki bazı prens ve prenseslerin ergenlik çağına kadar konuşamadığı biliniyor.

Tarihin İlk Photoshop’u

Kendi içlerinde “mavi kan” olarak adlandırdıkları asilzadeliklerini bozmamak amacıyla akraba evliliği yapan bu hanedan, halk tarafından “asil dilsizler” olarak anılıyordu. Özellikle hanedan prenseslerinin, ressamlara portre çizdirirken genetik sorunlarını gizlemeleri için büyük paralar ödediği biliniyor. Bu durum, tarihin ilk “Photoshop” örneklerinden biri olarak da değerlendirilebilir.

15 Yaşında Akraba Evliliği

Hanedan prenseslerinden Margarita Teresa, henüz 15 yaşındayken anne tarafından amcasıyla evlendirildi. Altı yıl içinde altı hamilelik geçirdi. Doğurduğu dört çocuktan yalnızca biri hayatta kaldı. Bu durum, akraba evliliklerinin ölümlere yol açtığının en çarpıcı örneklerinden biri oldu.

Bu yaşta yoğun hamilelik süreci ve sağlık sorunlarını kaldıramayan Margarita Theresa, 21 yaşında hayatını kaybetti.

Neden Yıkıldı?

İspanya’daki yönetimlerinin son kralı olan Charles II of Spain, çıkık çene problemlerinin en belirgin görüldüğü aile üyelerinden biriydi. Akraba evliliği katsayısı o kadar yüksekti ki genetik açıdan kardeş çocuklarıyla eş değer kabul ediliyordu.

Bu durum onun konuşmakta, yemek yemekte zorlanmasına ve hatta çocuk sahibi olamamasına neden oluyordu. Varissiz şekilde hayatını kaybetmesinin ardından çeşitli veraset savaşları çıktı. Bu nedenle Habsburg Hanedanı, İspanya yönetimini tamamen kaybetti. Hanedan, zamanla diğer Avrupa ülkelerinde de hem genetik problemlerin yol açtığı sonuçlar hem de diplomatik nedenlerle yıkıldı.

Tıp Literatürüne Girdi

Genetik rahatsızlıklar sonucu ortaya çıkan “Habsburg çenesi”, tıp literatürüne girerek araştırma konusu oldu. 2019 yılında yapılan araştırmalarda uzmanlar, bu çene yapısının akraba evliliğiyle bağlantılı olduğunu doğruladı.

SEVDA ÇATAL