ŞEHİR HAYATINDAN KAÇIP KÖYE DÖNENLERİN SAYISI ARTIYOR

Büyükşehirlerde yükselen kira fiyatları ve artan yaşam maliyetleri, kentlileri köylerine geri döndürüyor. İstanbul’dan son 5 yılda 2 milyonu aşkın kişi ayrılırken göç edenlerin büyük çoğunluğu bu karardan pişman değil. Uzmanlar ise tabana yayılan bir kırsal kalkınmadan söz edebilmek için henüz erken olduğu uyarısında bulunuyor.

TUİK’E GÖRE İSTANBULU TERK EDENLERİN SAYISI FAZLA

Türkiye’nin en kalabalık şehri olan İstanbul’da beş yıldır art arda kesintisiz göç yaşanıyor. TÜİK verilerine göre şehre gelenlerden fazlası 2018’den bu yana İstanbul’u terk ediyor. Konut piyasasındaki sert yükseliş de bu tabloyu ortaya koyuyor. Ankara’da ise konut fiyatları bir yılda yüzde 100’ü aşarken İstanbul’da ortalama kira 13 bin 300 liraya dayandı. Asgari ücretlinin kirasını ödeyebilme oranı yüzde 85’e inerken emekli maaşı ortalama kiranın yalnızca yüzde 40’ını karşılayabiliyor. İstanbul Barometresi anketine katılanların yüzde 65’i ise evde en çok ekonomik sorunları konuştuğunu söylüyor.

YAŞADIĞIMIZ DURUM KEŞKE DEDİRTTİ
Köye dönenlerin ortak paydası pişmanlık değil, geç kalmışlık hissi. 25 yıl İstanbul’da makine teknisyeni olarak çalışan Ali Göktaş , geçen yıl Konya’ya yerleşerek hayvancılık ve kasaplığa başladı. Sıfırdan edindiği bu yeni mesleği aile desteğiyle öğrendiğini anlatan Göktaş, büyükşehirde markete gitmek için harcanan süreyle köyden şehre ulaşım süresinin neredeyse aynı olduğuna dikkat çekiyor. Pandemi döneminde berber dükkanını kapatıp köyüne dönen Mein Güle de benzer bir duruma değiniyor. İstanbul’daki tek sosyalleşme alanının kalabalık AVM’ler olduğunu, çocuklarının ise hep dört duvar arasında kaldığını hatırlatan Akçe, “İyi ki gelmişiz, keşke daha önce gelseydik” diyor.

KÖY HAYATININ GERÇEK YÜZÜ
Her insanın köy dönüşü hikayesi çok farklıdır. Emekli maaşıyla Ankara’da geçinemeyeceğini anlayarak köyüne sığınan Emin Dursun, markete ulaşmak için bile komşu köye gitmek zorunda kaldığını söylüyor. Sağlık ocağı, okul hatta bakkal bulunmayan binlerce köyün varlığı, kırsal yaşamın henüz cazip bir alternatif olmaktan uzak olduğunu gözler önüne seriyor. Kalkınma Atölyesi Genel Sekreteri Ertan Karabıyık, Türkiye’de kır ve kent arasındaki bağın tarihsel olarak hiç kopmadığını, bu durumun geri dönüşleri görece kolaylaştırdığını söylüyor. Ancak Karabıyık’a göre meselenin asıl özü şu: “İstanbul artık dar gelirli için yaşanacak bir yer olmaktan çıktı.”

TEVFİK BOZDAĞ