Beyoğlu Karaköy’de bulunan Zürafa Sokak, Türkiye’nin en bilinen genelev sokaklarından biriydi. Pandemi dolayısıyla Mart 2020 tarihinde bölgedeki genelevler fiilen kapatıldı. Alınan resmi kararla 2022 yılında sokaktaki tüm genelevler yıkıldı. Beyoğlu Kültür Yolu Projesi kapsamında kentsel dönüşüme giren bölgede kitabevleri, kültür evleri ve çeşitli kafelerin açılması planlanıyor.


Zürafa Sokak’ta bulunan genelevler, faaliyet gösterdiği süreç boyunca polis gözetimi altındaydı. Bu genelevler yasal, ruhsatı olan ve sıkı denetim altında tutulan işletmelerdi. Burada çalışan hayat kadınları sigortaya kayıtlıydı ve düzenli sağlık kontrollerinden geçiriliyorlardı.
Kentsel dönüşüm ve turizm, güvenlik ve asayiş, bölgenin imajını değiştirmek ve kaçak fuhuş iddiaları gibi sebeplerden ötürü 2010 yılından itibaren bölgedeki bazı genelevler kademeli olarak kapatılmaya başlandı. Uzmanlara göre genelevlerin kapatılmasıyla beraber hayat kadınlarının kayıt dışı çalışma oranı arttı. Bu durum denetimleri zorlaştırırken “genelevleri kapatmak çözüm mü?” sorusunu gündeme taşıdı.
Zürafa Sokak’taki genelev, II. Abdülhamit döneminde Beyoğlu’nda yaşayan Avrupalılar için açıldı. 42 evin bulunduğu sokakta 37 ev Matild Manukyan’a, kalan 5 ev de Sümbül Yaşar Karasu’ya aitti.
Gerçek adı Eveline Matild Chah Muradyan olan Matild Manukyan, 1914’te aristokrat bir ailede doğdu. Babası Ermeni, annesi İsviçreli olan Manukyan, 4 kardeş arasındaki tek kız çocuğuydu. Notre Dame de Sion’dan mezun olan Manukyan, iş hayatına terzilikle başladı. İkinci evliliği olan Aram Çilingir’den Kerope Çilingir adında bir oğlu dünyaya geldi.
Babasına ait Karaköy’de kiraya verdiği binaların birindeki genelev işletmesine ortak oldu. Daha sonra aynı sokakta işlettiği genelev sayısı 37’ye yükseldi. İşlettiği tüm genelevlerin ruhsatı bulunan Manukyan, 1986, 1987, 1990, 1992 ve 1993 yıllarında 6 kez vergi rekortmeni olarak ödüller aldı. İşlettiği genelevlerden kazandığı paraları gayrimenkule dönüştürdü. Sahip olduğu mal varlıklarının arasında 500’e yakın daire, 50 dükkân, 4 han, 4 yazlık, 220 ticari taksi plakası, 37 genelev, 40 bina, 2 fabrika, 1 yat, Fransa bankasında 150 milyon Euro, 9 şahsi araç ve 1 otel bulunduğu iddia ediliyor. 17 Şubat 2001’de İstanbul’da hayatını kaybetti.

Zürafa Sokak’ın eski şöhretinin silinmesi için ismi değiştirilerek Alageyik adı verildi. Sokakta yıkılan genelevlerin etrafı alüminyum paravanlarla çevrili halde. Bölgedeki esnafın genelevlerin kapatılması durumundan memnun oldukları biliniyor.
HİLAL SEVİNÇ / SEVDA ÇATAL / ZEHRA ÇAM