Balkanlar, insanlık tarihinde en trajik ve an az konuşulan dramlarından biri yaşandı. Dünya kamuoyu yüzyıllardır sessizliğini sürdürüyor. Amerikalı tarihçi Prof. Justin McCarthy’nin gerçekleri çarpıcı verilerle gün yüzüne çıkarıyor. McCarthy, 1821’den 1922’ye kadar geçen zamanda bir coğrafyanın nasıl demografik bir yıkıma uğradığını gözler önünde serdi.
Balkanlar, insanlık tarihinde en trajik ve an az konuşulan dramlarından biri yaşandı. Dünya kamuoyu yüzyıllardır sessizliğini sürdürüyor. Amerikalı tarihçi Prof. Justin McCarthy’nin gerçekleri çarpıcı verilerle gün yüzüne çıkarıyor. McCarthy, 1821’den 1922’ye kadar geçen zamanda bir coğrafyanın nasıl demografik bir yıkıma uğradığını gözler önünde serdi.
Balkanlar, Osmanlı İmparatorluğu için bir eyalet veya bir sınır bölgesi değildir. İmparatorluğun kalbiydi. Ancak 19. Yüzyılın sonuyla beraber bu hayat yerini tarihin gördüğü en sistematik tasfiyelerinden birine bıraktı. Prof. McCarthy’nin araştırmalarına göre, acı bilanço gözler önüne seriliyor. 101 yıl boyunca 5,5 milyon Osmanlı Müslümanı Avrupa topraklarından sürüldü. Bu insanların 5 milyondan fazlası da ya sistematik saldırılarla öldürüldüğü ya da kaçış yollarında açlık ve hastalıkla pençeleşirken can vermek zorunda kaldığı öne sürülüyor.
En sarsıcı olaylardan biri 1821’deki Tripoliçe Katliamı. Dönemin tanıkları ve komutanların ifadelerine göre, yaşanan vahşetin boyutu insan aklının sınırlarını zorluyor. Yunan kuvvetleri komutanı Kolokotronis, “Atımın ayakları yerdeki cesetlerden dolayı neredeyse hiç yere değmedi” sözleri bir zaferi değil, 35 bin sivilin 3 gün içinde yok edilişini anlatıyor.
McCarthy’ye göre bu katliam, rasgele bir şiddet değil, planlı bir model. Öldür, yak ve geri dönememelerini sağla. İşte bu yöntem, sonraki yıllarda 93 Harbi’nde Bulgaristan ve Balkan Savaşları’nda defalarca kez tekrarlandı.
Bu büyük acı dünya tarihinde sunuluş şekli ise; Batı’da bölgedeki Hristiyan halkın acıları trajedi olarak adlandırılıyor. Dünya kamuoyu, milyonlarca Müslüman Türk’ün yok oluşunu görmezden gelmeyi tercih etti.
Bugün ders kitaplarında ya da müzelerde bu insanlarla ilgili birer nişane yok. Balkanlar, hala sızlamaya devam eden bir insanlık yarasıdır.
Meryem Veli
Kaynak: https://www.instagram.com/reel/DXzegXIlXLj/?igsh=dDY1dDVhc3FndzJ2