Oyun Bağımlılığı Çocukları Ele Geçiriyor: Uzmanlardan Kritik Uyarı

Oyun bağımlılığı, özellikle sosyal hayattan dışlanmış, kimlik arayışı içinde olan ve aidiyet geliştirmek isteyen bazı bireylerde daha sık görüldüğü belirtiliyor. Uzmanlara göre bu durum günlük yaşamdan kopma, günlük faaliyetlerin gerçekleştirilememesi ve insan ilişkilerinin zayıflamasına neden olabileceği ifade ediliyor. Oyuna karşı bağlılık geliştiren bireyin kendine alternatif bir dijital dünya kurmasına neden olabiliyor. Bu süreçte anne ve babanın çocuğa karşı yaklaşımı ve iletişimi kritik bir rol oynuyor. 

Oyun Bağımlılığı Nedir? 

Oyun bağımlılığı, 2019 yılında Dünya Sağlık Örgütü (DSÖ) tarafından resmi bir tanı olarak kabul edildi. DSÖ’ye göre oyun bağımlılığı; oyun dışında kalan alanlara karşı ilginin azalması, oyunun sosyal hayatın önüne geçmesi, tüm olumsuzluklara rağmen oyun oynamaya devam edilmesidir. 

Bu tanının konulması için kişinin gündelik aktivite, yaşamsal ihtiyaçları, sosyal ve akademik alanlardaki işlevselliğinde önemli ölçüde bozulmalar görülmesi gerekmektedir. Ayrıca 1 yıl boyunca kişide bu davranışların gözlemlenmesi gerekir.

Oyun Bağımlılığı Belirtileri

Oyun bağımlılığı, bireyin sosyal hayattan kopması, gündelik ilişkilerinde zayıflama ve oyunun her şeyin önünde tutulmasıyla ortaya çıkar. Ev, mesleki ve akademik kariyerin ihmali, oyun oynanan saatler dışında her şeyin sıkıcı gelmesi gibi belirtiler görülmektedir. 

Oyun bağımlılığının öne çıkan belirtileri:

• Kişisel ihtiyaçların giderilmesinde yaşanan aksamalar
• Aile ve arkadaş bağlarının zayıflaması
• Eğitim ve mesleki sorumlulukların ihmal edilmesi
• Oyun süresinin kontrol edilememesi ve sürenin her geçen gün artması
• Uyku düzeninde yaşanan aksamalar, uyumak yerine oyun oynamanın tercih edilmesi
• Oyun oynanmadığında öfke, huzursuzluk ve kavga etme eğiliminde olma
• Oyun oynama dışında yapılan aktivitelerden sıkılma ve bu faaliyetlerden uzaklaşıp oyuna geri dönme
• Yaşanan tüm olumsuzluklara karşı oyun oynamaya devam etme
• Sosyal becerilerde (iletişim kurma, stresle baş etme, sorun çözme yeteneği…) kayıplar yaşanma

Uzmanlardan Ebeveynlere Öneriler

Uzmanlar, aileleri oyun bağımlılığına karşı uyarıyor. Bu süreçte ebeveynlerin çocuklarla kurduğu iletişim ve çocuklara yaklaşım biçiminin önemi vurgulanıyor. Aileler, çocuklarına karşı anlayışlı davranmalılar.

Bu süreçte ailelerin dikkat etmesi gerekenler:

• Çocuğun yaşına göre oyun süreleri ve oyun türü seçilmeli
• Çocuğun oynadığı oyunlara karşı bilgi sahibi olunmalı
• Oyun süreleri birden değil kademeli olarak düşürülmeli
• Çocuğun belirli saat ve günlerde oyun oynamasına izin verilmeli
• Koyulan kurallar net ve uygulanabilir olmalı
• Sosyal hayat ve gündelik yaşam aktivitelerinin önemine karşı çocuk bilinçlendirilmeli
• Aile içinde geçirilen zaman artırılmalı ve alternatif çözüm önerileri sunulmalı
• Çocuk kültür, sanat, spor alanlarına yönlendirilmeli

Gülşah Engin