Köşe Yazıları

🐒 Oyuncak Maymuna Sarılan Dünya Japonya’daki Ichikawa City Zoo’da yaşayan küçük maymun Punch, günlerdir milyonların ekranında. Yanından ayırmadığı peluş maymuna sarılıyor, onunla uyuyor, dışlandığında ona koşuyor. Basit bir hayvan videosu değil bu. Bu, dijital çağın aynası. Punch’ın hikâyesi önce duygulandırdı,...

Çocuklarımızı Biz mi Büyütüyoruz, Algoritmalar mı? Bir zamanlar çocuklar sokakta büyürdü. Şimdi çocuklar ekranda büyüyor. Eskiden mahalle vardı, şimdi “akış” var. Eskiden komşu teyze vardı, şimdi içerik öneri sistemi. Ve en tehlikelisi şu: Biz hâlâ ebeveyn olduğumuzu sanıyoruz. Oysa bugün...

Modern dünya, bizi sürekli bir şeyler inşa etmeye, biriktirmeye ve “var olmaya” zorlayan devasa bir gürültü makinesi gibi çalışıyor. Her sabah uyandığımızda dijital bir onaylanma savaşına giriyor, özgeçmişlerimizi başarılarla dolduruyor ve anılarımızı bulut sistemlerine hapsediyoruz. Peki, hiç durup tüm bu...

Geleceğin Lüksü: Analog Hayatlar Bir zamanlar lüks; pahalı arabalar, yüksek gökdelenler, özel jetlerdi. Bugün hâlâ öyle sanıyoruz. Oysa geleceğin gerçek lüksü çok daha sessiz bir yerde saklı. Anlatılanlara göre Bill Gates, her yıl kendisini bir adada, teknolojiden uzak bir kulübede...

Dijital Dolandırıcılık: Ekranın Ardındaki Görünmez Suç İmparatorluğu Bir zamanlar dolandırıcılar kapımızı çalardı. Şimdi ise cebimizde taşıdığımız telefonun içindeler. Üstelik takım elbiseli, kurumsal logolu, profesyonel internet siteli… Dijital çağın en organize suç yapısı artık sokakta değil; ekranın arkasında. Kripto Masalı ve...

Modern zamanın en büyük paradoksu nedir biliyor musunuz? Her yere yetişmeye çalışırken, aslında hiçbir yerde olmayışımız. Dünya hiç olmadığı kadar “bağlantılı” ama biz hiç olmadığımız kadar kendimizden kopuğuz. Her sabah çalan o amansız alarmla birlikte, sadece bir güne değil; bitmek...

Saçın Sanatçısıyla Söyleşi: Enis Yıldırım “Saç, sadece kesilmez; hayat bulur” Geçtiğimiz günlerde kuaför koltuğuna oturduğumda karşımda bir ustalıkla buluştum: Enis Yıldırım. Kendi sözleriyle, “Her saç, sahibinin karakterini yansıtır. Ben sadece kesmem, onu ortaya çıkarırım.” Sohbet ederken fark ettim ki, Enis...

Bu soru, edebiyatın ve psikolojinin yüzyıllardır cevabını aradığı o ince çizgide duruyor: Birini çok sevmek mi, yoksa o kişiyi kendi zihninde yarattığın bir hapishaneye hapsetmek mi? Orhan Pamuk’un Masumiyet Müzesi, bu tartışmanın dünyadaki en görkemli, en tozlu ve en sarsıcı...

Prompt Mühendisliği Öldü mü? Hayır. Sadece Evrim Geçiriyor. Geçen yıl teknoloji dünyasında yeni bir unvan doğdu: Prompt Engineer. OpenAI, Anthropic ve benzeri yapay zekâ şirketlerinin yükselişiyle birlikte, doğru soruyu sormak başlı başına bir uzmanlık alanına dönüşmüştü. İnsanlar artık yazılımcı değil,...

Bugünlerde herkes Kemal ve Füsun’u konuşuyor. Netflix ekranlarında canlanan o meşhur hikaye, bizi 1970’lerin İstanbuluna, Nişantaşı’nın şık apartmanlarından Çukurcuma’nın tozlu arka sokaklarına götürüyor. Orhan Pamuk’un “Hayatımın en mutlu anıymış, bilmiyordum” cümlesiyle başlayan o dev eseri, şimdi dijital dünyanın hızıyla yeniden...

Gerçeklik Savaşı: Deepfake ve Demokrasiye Dair Karanlık Bir Teknoloji Gerçeği Tülay Ataman – Köşe Yazısı yüzyılın teknolojik devrimi bize sadece daha hızlı telefonlar, daha akıllı uygulamalar ya da daha parlak ekranlar getirmedi. Aynı zamanda çok daha sessiz, çok daha tehlikeli...

Gerçek mi, Üretilmiş mi? Yapay Zekâ Çağında Hakikat Krizi Tülay Ataman – Köşe Yazısı Dünya yeni bir soruyla uyanıyor: Gördüğümüze hâlâ inanabilir miyiz? Bir politikacının ağzından hiç söylemediği bir cümle çıkıyor, bir ünlü yapmadığı bir şeyle suçlanıyor, bir görüntü milyonlarca...

Bugün 14 Şubat. Takvimlerin üzerine iliştirilmiş küçük bir kırmızı kalp simgesi gibi duran o gün. Sokaklarda ellerinde çiçeklerle koşturanlar, en şık masalarda birbirinin gözlerinin içine bakanlar ve “aslında hepsi kapitalizmin oyunu” diyerek tatlı bir direnç gösterenler… Hepimiz bir şekilde bu...

14 Şubat: Çevrimiçi Ama Yalnız Tülay Ataman – Köşe Yazısı Bugün 14 Şubat. Ekranlar kalplerle dolu. Hikâyeler kırmızı. Emojiler sevgi dolu. Herkes birine bir şeyler söylüyor. Ama nedense hiç bu kadar sessiz olmamıştı aşk. Bir zamanlar sevdiğini görmek için kapı...

Algoritmalar Ne Düşüneceğimize Karar Verirse Ne Olur? Tülay Ataman – Köşe Yazısı Sabah uyanıyoruz, telefonumuzu elimize alıyoruz ve daha ilk dakikada dünyaya dair bir “akış” önümüze düşüyor. Hangi haber önemli, hangi konu konuşulmalı, neye sinirlenmeli, neye gülmeli… Bunların büyük kısmını...

Son birkaç gündür manşetlere bakıyorum; bir yanda TÜİK’in açıkladığı o soğuk veriler: Türkiye hızla yalnızlaşıyor. Son on yılda tek başına yaşayanların sayısı %65 artmış. Diğer yanda Prof. Dr. İsmail Hakkı Aydın’ın tüyler ürperten uyarısı: “Yapay zeka beynimizi emekli ediyor, nöronlarımız...

İnsan hayatında pek çok sıfatı sonradan kuşanırız. Meslek sahibi oluruz, eş oluruz, dost oluruz… Ama hiçbiri, bir insanın gözlerinin içine bakıp “Anne” dediği o anki kadar ağır ve bir o kadar da tüy gibi hafif bir sorumluluk yüklemez omuzlarımıza. Yazarların,...

Sosyal Medya Zekâyı mı Düşürüyor? Tülay Ataman – Köşe Yazısı Artık kimse uzun yazıları sonuna kadar okumuyor. Videolar hızlanıyor, cümleler kısalıyor, dikkat süremiz saniyelerle ölçülüyor. Tam da bu yüzden şu soru giderek daha yüksek sesle soruluyor: Sosyal medya zekâyı mı...

Yapay Zekâ İşimizi Elimizden Alacak mı, Yoksa Bizi Yeniden mi Tanımlayacak? Tülay Ataman – Köşe Yazısı “Yapay zekâ yüzünden işsiz kalacak mıyız?” Son yıllarda bana en sık sorulan teknoloji sorusu bu. Arama motorlarında da durum farklı değil. İnsanlar artık yeni...

Eğitimde Yapay Zekâ: Kolaycılık mı, Yeni Bir Sorumluluk mu? Tülay Ataman – Köşe Yazısı Yapay zekâ eğitim alanına girdiğinden beri iki uç duygu arasında sıkışıp kaldık: Büyük bir heyecan ve derin bir endişe. Bir yanda “Çocuklar artık daha hızlı öğrenecek”...

Bir zamanlar insanlar ateşi evcilleştirdiğini sandı. Sonra elektriği. Sonra algoritmaları… Şimdi ise karşımızda OpenClaw var: Açık, şeffaf, özgür olduğu iddia edilen; ama pençesini kime uzattığını kendisi seçen bir varlık. OpenClaw bir yazılım değil sadece. O, modern insanın kadim arzusunun vücut...

“Görünenler” ile “Hissedilenler” arasındaki o uçurum, 2026 yılının şafağında artık bir boşluk değil, koca bir kanyon. Modern insan, bu kanyonun üzerinde gerilmiş ince bir ipte yürüyor; bir tarafta pırıltılı ekranların dikte ettiği “mükemmel” gerçeklik, diğer tarafta ise ruhun derinliklerinde yankılanan...

Frankenstein’dan Yapay Zekâya, Anneliğe ve “Dijital Ebeveynlik”e: Yaratmak Yetmez, Sahip Çıkmak Gerekir Bir gün fark ettim ki; insanlık olarak en çok zorlandığımız şey yaratmak değil, yarattığımız şeye ebeveynlik etmek. Mary Shelley’nin Frankenstein’ı bu yüzden bana hiçbir zaman sadece bir korku...

Bir sabah uyanıyoruz; telefonumuz bize günün ruh hâlini soruyor. Arabamız en kısa yolu değil, en az stresli yolu öneriyor. Çocuğumuzun ders programı, onun öğrenme hızına göre şekilleniyor. Tüm bunlar bilim kurgu değil; artık günlük hayatın olağan parçaları. Teknoloji, uzun zamandır...

Bu pazar köşemde, sadece izlenip geçilmeyen; insanın içine yerleşen, vicdanına dokunan bir konuyu paylaşmak istiyorum. Hepimizin bildiğini sandığı ama çoğu zaman yüzleşmekten kaçtığı bir gerçeği, bir çocuğun masum bakışından anlatan harika bir filmden söz edeceğim bugün. Çünkü bazı hikâyeler vardır;...

Türkiye’de bazı gerçekler vardır; yüksek sesle söylendiğinde değil, sahada görüldüğünde anlam kazanır. Gazeteci Gülay Demir’in CNN Türk ekranlarında kurduğu şu cümle tam da bu gerçeğin altını çiziyor: “Yanımızda sadece devlet var.” Bu söz, bir siyasi slogan değil. Bu, yaşanmışlığın, tecrübenin...

Son günlerde yine o ağır hava çöktü üzerimize. Önce gencecik Atlas’ın hayallerinin bir “hoyratlık” ikliminde söndürülüşünü izledik, ardından her gün bir başka kadının yaşam hakkının elinden alınışına tanıklık ediyoruz. Profesör İlber Ortaylı’nın da dediği gibi; bu artık sadece birer cinayet...

Hayatın hızı, bir saatin tıkırtısından ziyade, bitmek bilmeyen bir maratonun nefes nefese kalmış sesine benziyor artık. Sabahın ilk ışıklarıyla birlikte başlayan o meşhur “yetişme” telaşı, sadece işe, okula ya da randevulara geç kalmamak için değil; sanki hayatın kendisinden geri kalmamak...

Erich von Däniken öldü. Bu cümle, onu gerçekten okumuş olanlar için bir “haber”den çok, zihinsel bir çağın kapanışı gibi yankılanıyor. Çünkü Däniken, sadece kitap yazan bir popüler tarih anlatıcısı değildi; o, modern insanın düşünme konforunu bilinçli olarak bozan yazarlardan biriydi....

Sessizlik Bir Devlet Politikası Olduğunda İran’da yaşananları izlerken insanın boğazına bir düğüm oturuyor. Çünkü burada yalnızca bir ülkenin ekonomik krizi, sokaklara taşan öfkesi ya da siyasi gerilimi yok. Burada, adım adım daraltılan bir hayat alanı, susturulan bir toplum ve görmezden...