Birleşmiş Milletler: Kriz İçin Acil Toplantı

BM Güvenlik Konseyi’nin (BMGK) acil oturumu, modern tarihin en gerilimli diplomatik hesaplaşmalarından birine sahne oldu. BM Genel Sekreteri Antonio Guterres’in “kontrol edilemez olaylar zinciri” uyarısı, sahadaki askeri durumun vahametini ve küresel bir felaketin eşiğinde olunduğunu en üst düzeyden teyit etti.

İşte BMGK’daki tarihi oturumdan öne çıkan diplomatik cepheleşmeler:

 Antonio Guterres: “Diplomasi Heba Edildi”

Genel Sekreter, alışılmışın dışında sert bir ton kullanarak hem saldırıları hem de bölgesel yayılmayı kınadı:

Çifte Kınama: Guterres, hem ABD-İsrail’in İran’a yönelik “büyük çaplı” saldırılarını hem de İran’ın Körfez ülkelerine (Bahreyn, Irak, Suudi Arabistan vb.) yönelik misillemelerini kınadı.

Yanlış Hesaplama Riski: Askeri faaliyetlerin hızla yayılmasının, tarafların kontrolü kaybetmesine ve “yanlış hesaplamalarla” daha büyük bir savaşa yol açabileceği uyarısını yaptı.

Kayıp Fırsat: Saldırıların, ABD ve İran arasındaki 3. tur dolaylı görüşmelerin hemen ardından gelmesinden duyduğu derin üzüntüyü dile getirdi.

 Rusya ve Çin: “Diplomasiye İhanet”

Moskova ve Pekin, saldırganlığın uluslararası hukuk düzenini tamamen yıktığı konusunda birleşti:

Vassily Nebenzia (Rusya): Saldırıları “sebepsiz silahlı saldırı” ve “İran’ın iç işlerine müdahale” olarak nitelendirdi. Washington ve Batı Kudüs’ün (İsrail) BM üyesi egemen bir devlete saldırarak uluslararası hukuku ayaklar altına aldığını belirtti.

Fu Cong (Çin): Diplomatik müzakereler sürerken askeri eyleme geçilmesini “şok edici” olarak tanımladı ve “askeri eylemlerin derhal durdurulması” çağrısını yineledi.

 ABD (Mike Waltz): “Ahlaki Netlik Anı”

ABD temsilcisi, operasyonun hukuki değil “güvenlik” temelli bir zorunluluk olduğunu savundu:

Hedef Netliği: Saldırıların amacının İran’ın füze ve nükleer kapasitesini ortadan kaldırmak olduğunu öne sürdü.

Diplomasinin Sonu: Waltz, “Barış için gerçek bir tarafın bulunmadığı yerde diplomasi başarılı olamaz,” diyerek müzakere yollarının Tahran yüzünden tıkandığını iddia etti.

 İran (Amir Said İravani): “Uluslararası Hukuka Savaş Açıldı”

İran temsilcisi, yaşananları sadece bir saldırı değil, bir “insanlık suçu” olarak niteledi:

Savaş Suçu İddiası: Ölen sivil sayısının arttığını belirterek ABD ve İsrail’i savaş suçu işlemekle suçladı.

Meşru Müdafaa: BM Şartı’na ve uluslararası hukuk düzenine karşı savaş açıldığını savunan İravani, saldırganlık durmadığı sürece İran’ın kendini savunma hakkını (misillemeleri) kullanmaya devam edeceğini ilan etti.

HABER: Hatice ÇELİKEL

Kaynak: Haber Merkezi